X
تبلیغات
رایتل

عموسیبیلوو


3-13 « ترکیبات خاکهای سواحل دریای خزر »

خاکهای این مناطق عموما قلیایی است . پ اچ آن بین 7.5 تا9 میباشد . کربن آلی این خاکها مناسب و بین 1.2% تا2% است . این نسبت در مزارع گندم اطراف گرگان 1.8% میباشد و پ اچ معادل 7.7 است مقدار ازت این خاکها بطور متوسط 20 % میباشد . مقدار فسفر این اراضی متفاوت است ولی در مجموع در حد مطلوب میباشد پتاس خاکها در این نواحی در حد اعتدال بین 5% الی 10% است .




3-17 « دریای خزر »

از بدو تاریخ تا کنون دریای خزر از جهات مختلف و جوانب متعدد در حیات ساکنان منطقه گیلان و بطور کلی در سرنوشت این سرزمین تاثیر قاطع و نقش تعیین کننده داشته است و نظر به اینکه بندر انزلی زائیده در یای خزر بوده و در آغوش امواج خروشان آن قرار دارد ویکی از مهمترین بنادر آن است لازم ابتدا دریای خزر را بشناسیم ..
بندر انزلی در ساحل دریای خزر آرمیده و با امواج آن همبستگی کامل دارد و بین بندر انزلی و دریای خزر جدائی نیست .

3-18 « مشخصات جغرافیایی دریای خزر »

دورترین نقطه شمالی این دریا در 47 درجه و 7 دقیقه عرض شمالی . آخرین نقطه جنوبی در 36 درجه و 33 دقیقه عرض شمالی – آخرین نقطه باختری در 46 درجه و 43 دقیقه طول خاوری . آخرین نقطه خاوری در 54 درجه و 50 دقیقه طول خاوری .
آقای دکتر علی درویش زاده استاد دانشکده علوم می نویسد :

( در یاچه خزر بزرگترین دریاچه دنیاست و به همین دلیل آنرا دریای خزر و دریای مازندران و کاسپین نیز می نامند . طول دریاچه در حدود 1204 کیلومتر و عرض متوسط آن 204 کیلومتر و مساحتش در حدود 436000 کیلومتر مربع است . حجم آب آن معادل 770000 کیلومتر مکعب . عمق متوسط آن 180 متر است .
در یای خزر را میتوان به سه بخش شمالی ، میانی ، جنوبی تقسیم کرد . عمق آب در این سه بخش متفاوت است و از شمال به جنوب افزایش می یابد . در واقع در یاچه خزر مانند « وان » آبی است که در سمت شمال به بالا کشیده شده است و در سمت چپ به گودی نشسته است . به نحوی که :
بخش شمالی عمق متوسط 2/6 متر حداکثر عمق 80 متر
بخش میانی عمق متوسط 6/175 متر حداکثر عمق 700 متر
بخش جنوبی عمق متوسط 325 متر حداکثر عمق 1000 متر

دو بخش میانی و جنوبی بوسیله برجستگی زیرآبی و با امتداد شمال غربی ، جنوب شرقی از هم تفتیک می شود . این برجستگی ادامه رشته ارتفاعات قفقاز است . عمق آب روی آن از 200 متر تجاوز نمی کند .
دریای خزر علاوه بر آنکه از نظر جغرافیایی دریاچه محسوب میشود ولی از نظر ترکیب آب نیز یک در یاچه واقعی است . زیرا نمک های محلول در آن از نظر ترکیب و نسبت درصد املاح باآب اقیانوسها اختلاف دارد چنانکه :
مقدار املاح معمول در آب دریاچه خزر در حدود 64/12 تا 68/12 گرم در لیتر است در حالیکه نمکهای محلول در آب اقیانوس ها 35 گرم در لیتر می باشد .
آب دریاچه خزر در مقایسه با آب اقیانوسها دارای « کلرید سدیم » بسیار کمتر ولی « یون کلسیم و سولفات » بسیار زیادتر است و از این جهت به در یاچه های آب شیرین شبهات دارد .
طبق بررسیهائیکه زمین شناسان روسی از رسوبات فعلی دریاچه خزر بعمل آورده اند معلوم شده است که در این دریاچه حد نهشته های کم عمق بطور کامل از یکدیگر مجزا نیست . بعلاوه رسوبات دانه درشت متشکل از صدف نرم تنان . برخلاف آنچه که در سایر محیط ها دیده میشود تا عمق 300 متری انتشار دارد . مقدار کربنات کلسیم موجود در رسوبات به علت ورود مواد تخریبی توسط رودها به دریا در نقاط مختلف تغییر می کند و مقدار آن هیچگونه ارتباطی با عمق آب ندارد .



3-19 « شکل گیری دریای خزر »

تحقیقات « آندروسوف » 1932 میلادی – زمین شناس معروف روس نشان داده است که دریای خزر و دریای سیاه و آرال در دوره « میوسن » جزء دریای بزرگی بنام « تتیس » بوده اند که از طرفی با اقیانوس منجمد شمالی و از طرفی دیگر با اقیانوس هند و اطلس ارتباط داشته است . اولین چین خوردگیها این دوره موجب تشکیل و جدا شدن حوزه دریای خزر گردیده و فرو شستن خشکیها در آخر دوره « میوسن » دریای شور سیاه – خزر را بوجود آوردند .
این دریاها اوایل دوره « پلیوسن » تغییرات زیادی کرد و سرانجام از هم جدا شدند اواخر دوره « پلیوسن » دوباره دریای خزر به دریای سیاه متصل شد . شاید این اتصال مقارن دوره های بین یخبندان انجام شده باشد که آب در سطح خشکیها به حد اکثر گسترش خود رسیده و این ارتباط زمانی دوباره قطع گردیده که دوره های پر آبی زمین سپری گشته است .
آقای دکتر علی بهزاد استاد رشته زمین شناسی می نویسد :

سطح دریای خزر در زمان یخبندان که ذوب یخها و بالا آمدن سطح آب آن موجب برقراری ارتباط آن با دریای سیاه میشده حداقل ده متر بالاتر از سطح آن بوده است و ارتباط بین دو دریا از طریق دره « ماینچ » برقرار میشده است . با بررسیهائیکه انجام شده بر اساس محاسبات تاریخ آخرین جدا شدن دریای خزر از دریای آزاد به 11000 سال قبل برآورد شده است و زمانی که دریای خزر با دریای آزاد ارتباط داشته حداقل 55 متر سطح آن بالاتر بوده و وسعت زیاد آن « قره بغاز » را بطور کلی می پوشانده است .
در مکاتبه ای که با رئیس انستیتوی زمین شناسی مسکو بعمل آمد معلوم شد . دریای خزر در دوره « پلیوسین » بصورت دریاچه آب شیرین بوده و املاح وارده بوسیله رودخانه ها بتدریج موجب شوری آن گشته است .





3-20 « سطح دریای خزر در ادوار مختلف »

« هون تینگ تون » عقیده دارد که سطح دریای خزر در زمان اسکندر « 330 ق . م » 150 پا بالاتر از سطح کنونی آن بوده ایت .
بنا بمطالعه « خانیکوف » و « استخری » سطح دریای خزر از سال 915 تا 921 میلادی نسبت به سطح اقیانوس 20/16 متر بوده است .
« وزننسکی » محقق روسی می نویسد :
بیشترین حد تنزیل سطح دریا در سال 1315 میلادی بوده که در آن هنگام ارتفاع مطلق سطح دریای خزر نسبت بدریاهای آزاد 9/30 پایین تر بوده است و در مقابل در سال 1306 در بالاترین سطح خود رسیده بطوریکه فقط 5/14 متر از سطح اقیانوس ها پائین تر بوده است .
آقای دکتر محمد حسن گنجی می نویسد :
« هانی تینگتون » و دیگران قوس نوسانی سطح آب دریا از اواسط قرن 16 بطوریکه در شکل گرافیک مشاهده میشود تنظیم کرده اند از مطالعه گرافیک چنین استنباط میشود که تا اوئل قرن 19 در حدود 4 متر سطح متوسط آب دریا بالا و از آن پس مرتبا پائین رفته است . در سال های اخیر عده زیادی از جغرافیدانان روسی از قبیل « برگ » و « زایکو » و « اپولو » و « کلنوا » و « کلسنیکو » که نتیجه تحقیقات آنها در بولتن های آکادمی روسیه و سایر انتشارات روسی بچاپ رسیده اند که در دوره اخیر پائین رفتن سطح دریای خزر که از سال 1897 میلادی شروع شده پائین رفتن آب دریا تا 1930 تدریجی و 42 سانتی متر بود . ولی از آن سال ببعد بسرعت فوق العاده ای پیشرفته بطوریکه تا سال 1946 به 233 سانتی متر رسیده و روی همین حساب در فاصله 1946 تا 1953 از 150 تا 200 سانتی متر دیگر از سطح متوسط دریا کاسته شده است . طبق نقشه برداری
« جئودتیک » در نیمه قرن نوزدهم سطح آب دریای خزر 26 متر پائین تر از سطح دریای سیاه بدست آمده و از آن تاریخ تا یک قرن تمام این رقم در تمام نقشه ها بکار می رفته ولی از سال 1951 ببعد ارتفاع متوسط دریای خزر در تمام نقشه های رسمی روسی 28 متر پائین تر از دریای آزاد تعیین شده است . )


نظرات (0)
نام :
ایمیل : [پنهان میماند]
وب/وبلاگ :
برای نمایش آواتار خود در این وبلاگ در سایت Gravatar.com ثبت نام کنید. (راهنما)