<bgsound src="http://www.ayene.org//008Azady/azady.swf" autostart="true" loop="-1" >
X
تبلیغات
رایتل
عموسیبیلوو
آرشیو
پنج‌شنبه 4 اسفند‌ماه سال 1384
« علل بالاآمدن سطح دریای خزر »



3-21 « علل بالاآمدن سطح دریای خزر »

آقای دکتر علی درویش زاده استاد علوم دانشکده علوم دانشگاه تهران چنین نوشته است :

( چند سالی است که آب دریای خزر در حال بالا آمدن تدریجی است و این مسئله مشکل بزرگی برای ساحل نشینان خزر است در اینجا سعی شده است با ذکر دلیل و شواهد علل آن ذکر شود .
از سال 1356 شمسی اهالی انزلی و ساکنین حومه آن روند تدریجی بالا آمدن آب را که گاه ناگهانی و بیش از حد لازم است متوجه بوده اند و به این مسئله چندان توجهی نداشتند ولی در دو سال اخیر بالا آمدن آب نگران کننده شده و پیش خود حدس ها زده اند .
در نوشته های متعدد می خوانیم که سطح آب دریای خزر نسبت به سطح آب دریای آزاد 8/28 متر پائین تر است اگر چه پائین رفتن آب تدریجی و مربوط به فرو نشستن کف دریای خزر یا تبخیر آب آن می باشد . ولی بالا آمدن آب از سال 1356 تا کنون باید علل دیگری داشته باشد که اهم آنها عبارتند از :

1- پائین رفتن تدریجی کف دریای خزر جنوبی در امتداد گسل البرز و در اصطلاح فرو نشینی حاشیه جنوبی آن و اندازه گیری ها نشان داده اند که در طی 10 سال اخیر آب دریا در حدود یک متر بالا آمده است و اگر آن را به فرو نشینی در امتداد گسل ها . سالی 10 سانتی متر فرو نشینی محاسبه خواهد شد . این روند در حرکت قائم گسلها ، زلزله های مخرب ایجاد می کند که در طی مدت مذکور با چنین زلزله هائی روبرو نبوده ایم بعلاوه چنانکه قبلا ذکر شد تقریبا در هر سال 20 بطور متوسط یک سانتی متر کف دریای خزر فرو رفته است .
بنابر این اولا فرو نشینی با چنان سرعتی غیر قابل قبول بوده وانگهی این امر خود باعث پائین سطح آب دریا می شود نه بالا آمدن آن . بنابر این باید این فکر بکنار گذاشته شود .

2- پائین و بالا رفتن نوسانی آب دریا ، بنا بر نوشته « م . ح . نبوی « 1356 شمسی » در سال 1135 میلادی سطح دریای خزر 31 متر پائین تر از سطح دریا های آزاد بوده « یعنی حتی بیش از مقدار آن در سال 1356 شمسی » ولی در حدود 171 سال بعد از تاریخ مذکور یعنی در سال 1296 میلادی سطح آب در حدود 5/16 متر بالا آمده بود که پس ازآن تکرار نشده است . یعنی در آن موقع سطح آب خزر نسبت به سطح آب دریای آزاد 5/14 متر پائین تر بود . پس از آن آب دریا تدریجا پائین رفت که مسلما در طی این مدت نوساناتی هم نداشته است و مثلا در سال 1305 شمسی سطح آب دریا 5/26 متر پائین تر از صفر دریاهای آزاد بود . در سال 1308 شمسی طبق آمارهای موجود سطح آب 2 متر نسبت به سه سال قبل بالا تر آمد « 5/24 متر » و پس از آن تا سال 1356 شمسی تدریجا به فرو نشینی خود ادامه داد و همانطوریکه گفته شد در سال 1356 به 8/28 متر رسید از آن زمان سطح آب دریا در حال بالا آمدن است .
آیا به زیر رفتن جزیره آبسکون ، در حالی سال 1306 میلادی « در حدود 680 سال قبل » که آب دریای خزر حداکثر بالا آمده بود اتفاق نیفتاد ؟ چه در تاریخ می خوانیم که سلطان محمد خوارزمشاه در سال 617 قمری به جزیره آبسکون در 24 فرسنخی گرگان ، واقع در دریای خزر گریخت و در آنجا کشته شد « یعنی حدود 800 سال قبل » بنا بر این احتمالا ممکن است بالا آمدن سطح آب دریای خزر مربوط به نوسانات آب دریا باشد .

3- برنامه ریزی دولت جمهوری شوروی سابق – چنانکه قبلا اشاره کردیم کولاب قره بغاز در مشرق دریای خزر واقع است و روزانه 30 میلیون متر مکعب آب دریای خزر را می مکد و این امر در گذشته ، در پائین رفتن آب دریای خزر نقش خاصی داشته است .
در سالهای اخیر روسیه با ساختن سدی در دهانه خلیج قره بغاز از ورود آب به آن جلوگیری کرده اند بنابراین احتمالا ممکن است این مسئله در بالا آمدن آب را پس از ایجاد سد در دهانه خلیج قره بغاز محاسبه کرد که با توجه به مساحت کل دریای خزر حداکثر عددی در حدود 5/2 سانتی متر در سال خواهد بود ولی بالا آمدن سالانه 10 تا 12 سانتی متر سطح دریای خزر « در 10 سال اخیر » باید به عوامل احتمالی دیگری منجمله با طرح دولت روسیه در این مورد در ارتباط باشد .
در چند سال اخیر حاشیه شمالی دریای خزر در شرف خشک شدن است بنا بر این اشکالاتی در امر کشتی رانی و کشاورزی بوجود می آورد که روسها را باید بفکر چاره ساخته باشد یکی از آنها مسدود کردن راه ارتباطی کولاب قره بغاز با دریاست .
ضمنا باز کردن سدها منجمله سد عظیم ولگا و رها کردن آب آن به دریای خزر در دنباله اهداف برنامه همسایه شمالی کشور ما می تواند به بالا آمدن آب که درتمام طول ساحل شمالی ایران « از آستارا تا گرگان » موثر باشد . در این باره باید نزولات زیاد و واردات آب شیرین به دریای خزر را نیز موثر بدانیم . )
« آیا علل دیگری هم وجود دارد »

آقای علی پور جعفر در یک مقاله تحقیق که در شماره 18305 روزنامه اطلاعات « اطلاعات گیلان و زنجان » مورخه 4 آبانماه 1366 درج گردیده چنین نوشته است :
( گردش زمین بطوریکه در جغرافیای مدارس خواندیم دو نوع است یکی زمین بدور خورشید میگردد ( حرکت وضعی ) و یکی زمین بدور خودش میگردد ( حرکت انتقالی ) ، اما دانشمندان به یک حرکت دیگر زمین نیز اعتقاد دارند و آنرا حرکت « تلوری » می نامند که در هر 80 الی 150 سال یکبار در داخل زمین حرکت تلوری آن انجام میگیرد و ما در سطح زمین این حرکت را احساس نمی کنیم ولی معادن زغال سنگ اروپا که تا عمق 4 کیلومتری پائین رفته است جدار و سقف تونل جدار و سقف تونل را با آهن می پوشاندند تا اگر معدن دچار حرکت تلوری زمین معدن فرو نریزد . اما نمیدانند چه وقت آغاز می شود و چه مدت ادامه پیدا می کند کارگران معدن پس از شروع حرکت تلوری حس می کنند که تونل ها مثل قلب انسان در حال طپش می باشند . از این رو معدنچیان این حرکت تلوری را حرکت قلب زمین می خوانند که بی شک باید با دریای خزر رابطه مستقیم داشته باشد ، چون آب دریای خزر هر 80 سال الی 150 سال یکبار بالا می آید و حرکت تلوری زمین هم هر 80 سال الی 150 سال یکبار انجام میگیرد و به نظر میرسد این دو با هم ارتباط داشته باشد .
در داستانهایی که از دریانوردان از گذشته مانده حکایت دارد که : گرچه دریای خزر نهنگ و کوسه ماهی ندارد ، اما در قعر دریا چشمه های جوشان است که از نهنگ خطرناکترند و این چشمه های جوشان را ناوبان ها دیده اند که در واقع آب فشان است ، مانند آتشفشان و آب فشان را به خشم خدایان و ارواح خبیثه و سرپیچی از سنت ها میدانستند .
این آب فشان های قعر دریای خزر هر 80 الی 150 سال یکبار فعال میشوند و مدتی هم نیمه فعال یا راکد میمانند . از این رو آب فشان با حرکت تلوری زمین میتواند رابطه ای نزدیک داشته اگر بین آب فشان و حرکت زمین رابطه نباشد بطور یقین قعر دریای خزر دارای چشمه های جوشان « آب فشان » می باشد و دانشمندان روسیه که از زمان کاترین دوم امپراطریس روسیه آب دریای خزر را مورد مراقبت قرار داده اند وجود چشمه های جوشان قعر خزر « آب فشان » را مورد تائید قرار داده اند .


برای عضویت در خبرنامه این وبلاگ نام کاربری خود در سیستم بلاگ اسکای را وارد کنید
نام کاربری
تعداد بازدیدکنندگان : 656920


Powered by BlogSky.com

عناوین آخرین یادداشت ها